Workshops
Circulair ontwerpen voor academies, universiteiten en bedrijven

Leren zien wat materiaal daarna kan worden

Drie circulaire ontwerpworkshops voor academies, universiteiten en bedrijven, in Nederland en daarbuiten. Deelnemers tekenen hergebruik niet, ze maken het: met bestaand materiaal, in een dag of minder.

R
Wie we zijnArchitecten in Den Haag, gespecialiseerd in hergebruik. Sinds 2006 werken Denis Oudendijk en Jan Körbes volgens Design for Succession: praktisch en direct, met het materiaal als leidraad voor het ontwerp. Ze werken voor academies, universiteiten en bedrijven.
Wat deelnemers lerenEen voorraad materiaal lezen als ontwerpopdracht, een materiaal of object leren kennen aan de hand van vorm en verbinding in plaats van het eerste gebruik, en snel beslissen, met de handen, in een team.
Wat elk format bevatEen lezing, voorbereiding, begeleiding op de dag zelf, materiaal en gereedschap (of wat je zelf al hebt) en opruimen achteraf.

Refunc-workshops zijn circulaire ontwerpworkshops. Ze beginnen niet bij afval en eindigen niet in recycling: ze beginnen bij materiaal dat al bestaat en eindigen in een volgende functie ervoor. Elke tekst hieronder kun je zo in een studiegids of bedrijfsprogramma opnemen.

01

Refunc Workshop

Materiaal is nooit af

De meeste projecten beginnen met een opdracht en zoeken daarna materiaal. Hier is de volgorde omgedraaid: eerst is er een voorraad bestaand materiaal, en de opdracht moet daarin gevonden worden. Aan het eind heeft de groep een functie gebouwd die er aan het begin nog niet was.

De meeste projecten, op een school net zo goed als in een bedrijf, beginnen met een opdracht en gaan dan op zoek naar materiaal. De Refunc Workshop draait die volgorde om. De groep krijgt een voorraad bestaand materiaal voor zich (overalls, kratten, panelen, wat het seizoen en de regio leveren en bij een bedrijf eventueel wat al in het eigen magazijn staat) en moet daarin de opdracht vinden. Dit is de kern van Design for Succession, de methode die Refunc sinds 2006 in gebouwd werk heeft beproefd: een ding behoudt zijn vorm en krijgt een volgende functie, in plaats van te worden omgesmolten tot grondstof. Deelnemers leren materiaal te lezen zoals een constructeur een belasting leest: maten, verbindingen, aantallen, zwakke plekken. Ze werken in teams tegen de klok, dus eerst wordt met de handen beslist en pas daarna beargumenteerd. De workshop eindigt met een gebouwd resultaat en een korte gezamenlijke terugblik. Een docent heeft daarmee iets concreets om te beoordelen en een bedrijf iets concreets om over het eigen materiaal te bespreken.

Duur
middag, halve dag of hele dag, inclusief lezing
Groep
tot 60 deelnemers
Onderwijs
€40–85 per deelnemer, vanaf €600 per dag; halve dag 60 procent daarvan, vanaf €450; gereedschap inbegrepen
Prijs
zie je indicatie hieronder
Bedrijven
€75 per deelnemer voor een halve dag, vanaf €1.000; €100 voor een hele dag, vanaf €2.000; gereedschap inbegrepen, materiaal verzamelen apart
  • Een materiaalvoorraad lezen op vorm, verbinding en aantal
  • Je plek vinden in een team dat maakt
  • Hergebruik zien als ontwerpmethode, niet als beperking

Leerdoelen

  • Een onbekende materiaalvoorraad analyseren op vorm, verbinding en aantal
  • Een functieverschuiving voorstellen en die tijdens de workshop op ware grootte bouwen
  • Een positie innemen in een team dat ontwerpt door te maken, onder tijdsdruk
  • Nadenken over hergebruik als ontwerpmethode in plaats van als beperking

Past bij

Materiaalstudies, modules circulair ontwerpen, projectweken en zomerscholen, en teamdagen of innovatieprogramma's bij bedrijven, eventueel met eigen materiaal. Schaalt van een klein team tot een heel jaar studenten.

Laatste editie: Sweatshop, KABK Den Haag, augustus 2026. 60 studenten knipten, tekenden op en koppelden werkoveralls.

02

Tupperlight

Kijken en luisteren

Een lamp is het kleinste complete gebouw: constructie, schil en licht. Elke deelnemer stelt er een samen uit plastic huishoudelijke voorwerpen: in 2D op een lichtbak, waar overlappende delen een nieuwe kleur maken, in 3D met echte materialen, als werkende lamp om mee naar huis te nemen.

Een lamp is het kleinste complete gebouw: er is een constructie, een schil en een reden om na het donker te bestaan. In dit format stelt elke deelnemer er een samen uit plastic huishoudelijke voorwerpen die al een eerste leven hebben gehad. Er zijn twee versies. In 2D blijft het werk op een lichtbak, waar drie of vier doorschijnende delen op elkaar worden gelegd tot hun overlap een kleur geeft die geen van hen alleen had. De lichtbak maakt elke keuze zichtbaar en omkeerbaar: er wordt niets gesneden of gebroken. In 3D gaat de compositie door in echte materialen: de stapel wordt gebouwd, krijgt een fitting en snoer en verlaat de ruimte als werkende lamp. Beide versies trainen een nauwkeurig oog voor transparantie, kleur en verhouding, en ze maken een abstracte stelling tastbaar: een voorwerp aan het eind van zijn eerste gebruik is niet af, het is halverwege.

Duur
middag, halve dag of hele dag, inclusief lezing
Groep
rond 20 deelnemers
Onderwijs
€60 per deelnemer, vanaf €850 per dag; halve dag €36, vanaf €510; lampdelen en gereedschap inbegrepen
Prijs
zie je indicatie hieronder
Bedrijven
€75 per deelnemer voor een halve dag, vanaf €1.000; €100 voor een hele dag, vanaf €2.000; lampdelen en gereedschap inbegrepen
  • Componeren op licht, kleur en verhouding
  • Een beslissing testen voordat je je eraan bindt
  • Het ontwerp uit het materiaal laten komen

Leerdoelen

  • Componeren met gevonden voorwerpen op licht, kleur en verhouding
  • Ontwerpbeslissingen testen zonder iets te vernietigen voordat je je vastlegt
  • Een lamp in 2D of 3D afmaken, van selectie tot resultaat
  • Een serie presenteren en documenteren als gezamenlijk resultaat

Past bij

Interieur- en productontwerp, cursussen kleur en licht, internationale weken en basisjaren, en teamdagen of duurzaamheidsprogramma's bij bedrijven.

Laatste editie: 30 internationale studenten, najaar 2026.

03

House in a Day

Uren, geen maanden

De meeste mensen die gebouwen tekenen, bestellen of financieren hebben nog nooit in een gebouw gestaan dat ze zelf hebben gemaakt. Na een ontwerpsessie bouwt de groep in één dag op ware grootte een kleine mobiele woning op een aanhanger, en beslist dan wat er morgen mee gebeurt.

Architectuurstudenten tekenen jarenlang gebouwen waar ze nooit in zullen staan, en wie gebouwen bestelt, financiert of beheert komt zelden dichter bij dan een tekening. House in a Day geeft ze er een, gebouwd met hun eigen handen tussen ochtend en avond. Na een ontwerpsessie bouwt de groep uit geoogst materiaal een kleine mobiele woning op een aanhanger: echte maten, echt gewicht, echte verbindingen, geen maquette om achter te schuilen. Een verkeerde zaagsnede wordt beantwoord met de volgende snede, nog dezelfde middag. De deadline is de methode: ze haalt de buffer tussen idee en materiaal weg en vraagt om een oordeel dat gebouwd is op wat er werkelijk voor je staat. De dag eindigt met de vraag die de architectuur meestal uitstelt: wat gebeurt er morgen met dit gebouw? Houden, verplaatsen, uit elkaar halen, doorgeven. Refunc heeft het format sinds 2010 gedraaid in Nederland, Oostenrijk, Spanje, Italië, Portugal en de Verenigde Staten.

Duur
één dag, inclusief lezing en ontwerpsessie
Groep
rond 10 deelnemers, meer op aanvraag
Prijs
op maat, gereedschap inbegrepen
  • Op ware grootte bouwen, met echt gewicht en echte verbindingen
  • Constructie voelen in plaats van tekenen
  • Een gebouw een tweede leven geven

Leerdoelen

  • Een ontwerp binnen één dag vertalen naar een constructie op ware grootte
  • Schaal, belasting en verbinding fysiek ervaren
  • Werk plannen en verdelen binnen een bouwteam
  • Een tweede leven voor een gebouw verdedigen: omkeerbaarheid en opvolging

Past bij

Architectuur- en interieurstudio's, bouwtechniek, projecten aan het eind van het semester en minors circulair bouwen, en bedrijven in bouw, vastgoed en wonen die willen voelen wat bouwen met bestaand materiaal van een team vraagt.

Gebouwd in Nederland, Oostenrijk, Spanje, Italië, Portugal en de Verenigde Staten sinds 2010. houseinaday.org

Working Session

Voor bedrijven, met twee architecten

Denis Oudendijk en Jan Körbes komen naar je bedrijf en kijken samen met je mensen naar wat er al is: de voorraad, het materiaal dat je niet meer gebruikt, wat van je lijn of uit je gebouw komt. Samen lezen jullie het op vorm, verbinding en aantal en werken jullie uit wat het daarna kan worden. De sessie eindigt met een advies en een gebouwd voorbeeld van je eigen materiaal.

Waarom het meer kost dan een workshop. Een workshop wordt per deelnemer geprijsd omdat de groep het werk doet. Hier betaal je voor de ervaring van twee architecten, die sinds 2006 met bestaand materiaal werken en die allebei de hele sessie bij jouw vraag blijven. Daarom geldt de prijs per sessie en verandert hij niet met de grootte van je team.

Duur
halve dag of hele dag
Groep
jouw team, op aanvraag
Prijs
€2.500 voor een halve dag, €4.000 voor een hele dag, per sessie, gereedschap inbegrepen

Working Session voor bedrijven: twee architecten, je eigen materiaal, advies en een gebouwd voorbeeld. Bedrijfsprijzen: refunc.it/workshops.

1Kies een formatOf combineer ze: een lezing en een Refunc Workshop, Tupperlight in 2D of 3D, een House in a Day aan het eind van een semester.
2Bekijk je indicatieVoor onderwijs: groepsgrootte en plaats erin, een prijsklasse eruit, reiskosten vanuit Den Haag inbegrepen. Bedrijfsprijzen staan hierboven. refunc.it/workshopcosts/indicatie.php
3Schrijf onsEén gesprek over locatie en materialen, daarna een vaste offerte. denis@refunc.nl · jan@refunc.nl